Skip to main content

Heb je wel eens gehoord van het paleo-dieet? Hoewel er nogal wat restricties aan zitten, is het een van de meest populaire diëten. Maar eigenlijk is dit dieet in meerdere opzichten heel gezond en ook niet onbelangrijk, is het helemaal niet moeilijk vol te houden. Maar wat is het precies, wat is de gedachte erachter, wat mag wel en wat mag niet?

Het paleodieet staat te boek als super gezond. Het is dan ook niet zo gek dat het heel populair is. Hoewel er nogal wat restricties aan zitten, is dat in mijn ogen volkomen terecht. De basis is het voedingspatroon dat onze verre voorvaderen die leefden in het paleolithicum tijdperk (vandaar de naam) hanteerden: alles wat de natuur hen bood. Het is zo gezond omdat ons DNA in een miljoen jaar slechts een half procent verandert en omdat we tot een aantal decennia geleden altijd ongeveer zo hebben gegeten, mag je er van uitgaan dat ons lichaam er ook het beste mee omgaat.

Dit voedingspatroon bestaat uit een beperkt aantal natuurlijke, onbewerkte voedingsproducten die in het wild groeiden of leefden zoals (kleine) dieren, vis, planten, noten, fruit, zaden en water. Verder is dit in mijn optiek geen dieet, maar eerder een leefwijze. Samengevat mag je eten en drinken wat je wil, mits het biologisch, dus natuurlijk, onbewerkt is met uitzondering van melk en beperkt koolhydraten.

Wat is het precies?

Het principe van het Paleo dieet is gebaseerd op de levenswijze van de oermens; in de tijd dat mensen nog jaagden en verzamelden. Wetenschappers hebben onderzocht hoe de mens toen leefde, en wat hij at. Er wordt vanuit gegaan dat de genen van de mens op deze oervoeding zijn ingesteld, aangezien we een paar honderd duizend jaren op deze manier hebben geleefd.

Toen de mens zich verder begon te ontwikkelen en op een goed moment zich op een vaste plaats ging vestigen, veranderde dat; hij ging zelf gewassen telen, dieren houden en dus melkproducten en vlees eten. In de loop van de tijd ontwikkelde hij steeds meer methoden om deze voedingsmiddelen te bewerken. Wetenschappers gaan er van uit dat dit pas 10.000 jaar geleden gebeurde..

Bewerkte voeding

Pas zo’n zestig jaar geleden ging de mens zelf voedingsproducten samenstellen. Het grote voordeel daarvan was dat je invloed kon uitoefenen op vorm, smaak, houdbaarheid en grondstoffen. Met name die grondstoffen en de smaak waren bepalend voor wat er daarna allemaal gebeurde: door de natuurlijke grondstoffen te vervangen door bewerkte, synthetische grondstoffen bespaarden de bedrijven veel geld, bovendien konden ze daarmee de smaak beïnvloeden. Aangezien we als mens tot dan toe vooral koolhydraten hadden gegeten, werd zoet het belangrijkste ingrediënt. Vandaar dat er in zo’n beetje alle producten geraffineerde suiker is verwerkt.

Een heel groot nadeel van deze voedingsproducten, die in de supermarkt gekocht konden worden, was dat ons lichaam deze stoffen niet als voeding herkenden en zich daar geen raad mee wisten. Ze verpakten deze stoffen daarom in vet en sloegen het op in de buik, rond de vitale organen als nieren, lever en maag. Daardoor werden we steeds dikker en steeg het aantal chronisch zieke mensen met een noodgang. In. 2013 waren dat er bijna vijf miljoen, dit aantal was vijf jaar later verdubbeld. Dat komt dus omdat onze genen niet op deze manier van eten aangepast.

Bovendien wordt alles steeds massaler geproduceerd, waardoor voedingsmiddelen steeds minder voedingswaarden bevatten (minder vitaminen en mineralen) en dieren worden volgespoten met hormonen en antibiotica. Omdat deze middelen synthetisch waren, en wij die binnen krijgen via de producten (vlees, melk, etc.) die we via de supermarkt verkopen, kreeg ons lichaam het steeds zwaarder met het uitscheiden (ontgiften) van deze stoffen.

Het ei van Columbus

We kunnen dus wel zeggen dat het Paleodieet opnieuw uit de kast is gehaald, als alternatief voor het nieuwerwetse eten. In plaats van synthetisch en bewerkt, gaat het terug naar de tijd dat alleen natuurlijke producten voor handen waren en ook op een natuurlijke manier omgingen met onze dieren. Paleo bevat geen granen, geen melkproducten, geen peulvruchten en geen suiker. Daarnaast bevat het ook geen chemische toevoegingen. Het gevolg is dat dankzij deze nieuwe levensstijl mensen veel gezonder aten en leefden en veel minder te maken hadden met deze wevlaaartsziektes. Gezondheid is dus het belangrijkste uitgangspunt.

Waarom geen suiker?

Suiker en zeker geraffineerde suiker, is verslavend en kan onze bloedsuikerspiegels behoorlijk ontregelen. En dat heeft verstrekkende gevolgen. Telkens wanneer we suiker of koolhydraten in een andere vorm aten – inmiddels zijn dat duizenden producten in de supermarkt – maakt ons lichaam insuline aan om de bloedsuikerspiegel constant te houden. Omdat we op een dag zoveel eetmomenten hebben, waardoor de bloedsuikerspiegel per dag meerdere malen op en meerdere malen neer ging, waardoor dit systeem van slag raakte. Zo ontstond de welvaartsziekte diabetes. Maar ook leidde dit tot andere ernstige ziektes als hart- en vaatziektes en kanker.

Maar dat zijn iet de enige vervelende bijwerkingen van deze moderne leefstijl, want deze dagelijks sterk schommelende bloedsuikerspiegel zorgde er ook nog eens voor dat we steeds vaker honger hebben en we steeds meer en vaker willen eten. Ook omdat de producten die we kopen, grondstoffen bevatten (of juist niet bevatten) waardoor we steeds vaker honger hadden. Omdat ons lichaam maar beperkte opslagruimte heeft voor al dat vet waarin ons lichaam dat verpakt heeft, werden we steeds dikker en ongezonder.

Waarom geen granen?

Omdat granen een belangrijke voedingsbron zijn, iedereen nu eenmaal brood, kan je veel gedl verdienen als je kunt besparen op de grond stof, vandaar dat granen worden geraffineerd. Dat betekent heel veel bewerkingen ondergaan voordat het in het product wordt verwerkt. De meeste granen bevatten tegenwoordig gluten. Gluten kan zorgen voor allerlei klachten, zoals bijvoorbeeld een zogenaamde ‘lekkende darm’,  een beschadigde darmwand, waardoor allerlei onverteerde stoffen via de bloedbaan in ons lichaam terecht kunnen komen, wat zorgt voor auto-immuunziekten.

Waarom geen melkproducten?

Melkproducten worden vooral gemaakt uit koeienmelk. Daar kan ons lichaam niet zo goed tegen, simpelweg omdat deze melk niet voor ons, volwassenen, bestemd is. Koeienmelk is voor kalfjes bedoeld. Als een kind wordt geboren, is hij prima in staat om melk te verteren: moedermelk. Een kind produceert namelijk enzymen waardoor de bestanddelen van melk (lactose, melkeiwit) goed af kunnen worden gebroken. Na enkele jaren verliest het kind deze mogelijkheid; hij zal vast voedsel moeten gaan eten. Voor de volwassen mens is het verteren van melkproducten lastig, en al helemaal wanneer het melk van een ander dier betreft (zoals een koe). Ook dit zorgt ervoor dat de darmwand beschadigd raakt en niet optimaal zijn werk kan doen.

Waarom geen peulvruchten?

Peulvruchten komen weliswaar gewoon in de natuur voor; toch bevatten ze zogenaamde anti-nutriënten. Dit zijn stoffen die een plant aanmaakt om zijn zaden (wat peulvruchten eigenlijk zijn) te beschermen tegen dieren. Deze stoffen kunnen wederom de darmwand beschadigen.

Hoe kom ik aan voldoende energie?

Hoewel koolhydraten de meest gebruikte brandstof is voor energie, is de mens daar eigenlijk niet voor gemaakt. Hetgeen wat wij als mens het meest efficiënt kunnen verbranden is, vet. Vet dient dit alleen als brandstof, maar het zorgt er ook voor dat je sneller een vol gevoel krijgt, waardoor je niet zo snel  wordt.

Maar niet elk vet is even geschikt om te eten; binnen de Paleo levensstijl wordt vooral gebruik gemaakt van stabiele, verzadigde vetten om mee te koken, zoals kokosolie. Een stabiel vet is een vet wat niet oxideert bij hoge temperaturen; oxidatie van vet betekent dat het vet ‘verbrand’ is, wanneer je dit binnen krijgt zal het schade aanrichten in het lichaam.

Minder stabiele vetten zoals olijfolie, zijn geschikt om koud te eten, maar alleen als zo’n vet een gezonde samenstelling van vetzuren heeft. Zonnebloemolie, sojaolie, margarine, etc. zijn allemaal niet geschikt om koud dan wel warm te eten; zij zijn zo ver bewerkt en bevatten veel omega-6 vetzuren, dit zorgt voor schade in de lichaamscellen en bovendien zorgt het voor verzuring. Dit komt de dagelijkse gang van zaken in het lijf, zoals celdeling en afweer tegen ziekteverwekkers, niet ten goede.
Verder is vette vis ook een zeer goede en gezonde bron van vet van een goede samenstelling.

Waar haal ik calcium vandaan als ik geen melkproducten eet en drink?

Dat is heel simpel: je haalt calcium vooral uit groene groente, omdat het doorons lichaam gemakkelijker opgenomen kan worden. In melk zit weliswaar ook veel calcium, maar de mens kan het daaruit zeer moeilijk opnemen. Zo moeilijk zelfs, dat het verteren van melk ervoor kan zorgen dat het lichaam calcium aan onze botten onttrekt; uiteindelijk kost het dan meer calcium dan het oplevert.

De basis van het Paleo dieet is het voedingspatroon dat onze verre voorouders waarschijnlijk hanteerden. Als we er van uitgaan dat de eerste mens een half miljoen jaar geleden het levenslicht zag, dan weten we een ding zeker: wat ze ook aten, het was naar alle waarschijnlijkheid puur natuur.  De filosofie achter deze voedingswijze is dat er in die tijd louter natuurlijk werd gegeten en gedronken en dat ons lichaam sinds die tijd nauwelijks is veranderd. Dus waarom zouden we nu anders moeten eten? Anderen gaan verder dan dat; we zouden niet alleen moeten eten als onze verre voorvaderen (koolhydraatarm en eiwitrijk), maar ook zo moeten leven: veel bewegen en weinig zitten.

Ons DNA

De belangrijkste reden om aan te nemen dat Pandeahet gezond is, is omdat wetenschappers hebben uitgevonden dat ons dna zich maar heel langzaaam aan veranderende omstandigheden (half procent per miljoen jaar) aanpassen. Daarom is het zeer aannemelijk dat ons lichaam goed om kan gaan met dit ouderwetse voedingspatroon. Ons lichaam weet niet beter. Het belangrijkste uitgangspunt van dit dieet is dan ook dat voeding die we vanaf de oorsprong van de mens als soort aten en dronken ook nu nog heel gezond is. Zeker als je het vergelijkt met wat er nu dagelijks vanuit de supermarkt op ons bord belandt. Gezien het enorme aantal chronisch zieken, lijkt deze conclusie gerechtvaardigd. Terug naar af, is dus de boodschap.

 

 

Leave a Reply

Meld je gratis aan!Alle cursussen & lessen tot 1 november gratis!

Schrijf je in en neem de leiding over je eigen gezondheid!